Πέμπτη, 12 Μαϊος 2016 20:08

Από τον Έζρα Πάουντ στον Μαγιακόφσκι, τον Παλαμά και τον Ελευθέριο Βενιζέλο

Ο Γιώργος Ανδρειωμένος με τη συνάδελφό του Ελένη Βολονάκη, υπεύθυνη των Πανεπιστημιακών Σεμιναρίων

Ο Γιώργος Ανδρειωμένος με τη συνάδελφό του Ελένη Βολονάκη, υπεύθυνη των Πανεπιστημιακών Σεμιναρίων

ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΙΩΜΕΝΟΣ
Συνδυάζεται η πολιτική με τη λογοτεχνία; Πρέπει οι λογοτέχνες σε εποχές κρίσης και επανάστασης να παίρνουν πολιτική θέση ή είναι καλύτερο να παραμένουν ανεπηρέαστοι και να αφοσιώνονται στο προσωπικό τους έργο; Μπορεί η στρατευμένη τέχνη να συνυπάρξει με την ελευθερία της βούλησης;
Πρόκειται για ορισμένα από τα ερωτήματα που έθεσε ο καθηγητής Νεοελληνικής Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου, Γιώργος Ανδρειωμένος, μιλώντας την Τετάρτη το βράδυ στο αμφιθέατρο της πανεπιστημιακής σχολής Καλαμάτας...

Στο πλαίσιο των Ανοιχτών Πανεπιστημιακών Σεμιναρίων που διοργανώνει το Εργαστήριο Αρχαίας Ρητορικής του καλαματιανού Τμήματος Φιλολογίας, ο Γιώργος Ανδρειωμένος ανέπτυξε το ενδιαφέρον θέμα «Πολιτική και Λογοτεχνία», δείχνοντας τη σχέση που υπάρχει μεταξύ τους. Μπορεί, όπως είπε, να μην υπήρξαν πολιτικοί οι οποίοι να ήταν και ολοκληρωμένοι λογοτέχνες, ωστόσο όλοι οι φωτισμένοι πολιτικοί ήταν φανατικοί αναγνώστες. Επίσης, υπήρξαν λογοτέχνες που στήριξαν φανατικά πολιτικούς, ανάμεσά τους ο Κωστής Παλαμάς, στενός φίλος του Ελευθερίου Βενιζέλου, στον οποίο αφιέρωσε και δύο ποιήματα. 
Ο Γιώργος Ανδρειωμένος αναφέρθηκε στη μελέτη της σπουδαίας λογοτεχνίας, και ιδίως της κλασσικής γραμματείας, ως προϋπόθεση για την άσκηση υψηλής πολιτικής. Κείμενα από Σοφοκλή, Θουκυδίδη και Ξενοφώντα μέχρι Τζέιν Όστεν και Ντίκενς μπορούν να αποτελέσουν βάση για εμπνευσμένη κρατική διοίκηση, υποστήριξε.

Στρατευμένη λογοτεχνία
Είναι μέτρια η στρατευμένη τέχνη; Φέρνοντας συγκεκριμένα παραδείγματα, ο καθηγητής απάντησε αρνητικά. Ξεκίνησε από τη Βυζαντινή Τέχνη, που έχει να παρουσιάσει αριστουργήματα, και έφτασε σε ποιητές όπως ο Έζρα Πάουντ ή ο Μαγιακόφσκι. Η σχέση του πρώτου με τον φασισμό και τον Μουσολίνι και η σχέση του δεύτερου με τον κομμουνισμό, δεν εμπόδισε κανέναν από τους δύο να θεωρούνται σπουδαίοι ποιητές. Άλλο παράδειγμα ο Γιάννης Ρίτσος και το κομμουνιστικό κόμμα. «Ο Ρίτσος έγραψε 15 τόμους και άφησε 100 ανέκδοτες ποιητικές συλλογές. Όμως και μόνο ο “Επιτάφιος” θα ήταν αρκετός για να θεωρηθεί σπουδαίος, ακόμη κι αν δεν είχε γράψει τίποτε άλλο». Και στρατευμένος ο λογοτέχνης, αν είναι μεγάλος θα βρει τον τρόπο να αφήσει το προσωπικό του στίγμα, σύμφωνα με τον Γιώργο Ανδρειωμένο.
Ο καθηγητής αναφέρθηκε επίσης στη μεταπολεμική, μετεμφυλιακή και σύγχρονη ελληνική λογοτεχνία, εξέφρασε την άποψη ότι ελάχιστα λογοτεχνικά έργα μπορούν να χαρακτηριστικούν μη πολιτικά, ενώ έκλεισε την ομιλία του αναφερόμενος στις κοινές προϋποθέσεις για να είναι κάποιος πολιτικός ή λογοτέχνης:
1. Κλίση - αφοσίωση - ταλέντο
2. Ιστορική γνώση - αίσθηση της ιστορίας
3. Ενδιαφέρον για τον άνθρωπο - Κατανόηση της ανθρώπινης φύσης
4. Κοινωνικές ανησυχίες - Ενδιαφέρον για το αύριο

Της Μαρία Νίκα