Δευτέρα, 02 Απριλίου 2018 20:06

Αναζητήσεις στο μετέπειτα του ουρανού από την Έλλη Κελεμένδρη

Συνέντευξη στον Σταύρο Χ. Μαρτίνο
Ο ουρανός και ειδικότερα η μεταφυσική έννοια του ουρανού είναι σταθερά η πηγή έμπνευσης της ζωγράφου Έλλης Κελεμένδρη. Ζει στην περιοχή της Αβίας και διδάσκει στο Εικαστικό Εργαστήρι της Φάρις του Δήμου Καλαμάτας. Την ευχαριστεί πολύ το μάθημα με τα μικρά παιδιά του Εργαστηρίου, «με γοητεύει η μεγάλη αθωότητα που έχουν και η τέχνη που βγάζουν πάρα πολύ πηγαία». Έχει σημαντικές συνεργασίες με εκδοτικούς οίκους τόσο για την εικονογράφηση παιδικών βιβλίων όσο και για την εικαστική επιμέλεια εκδοτικών σειρών. Έχει γράψει και εικονογραφήσει και δικά της έργα. Υποστηρίζει ότι η Καλαμάτα είναι ιδιαίτερα φιλόξενη πόλη απέναντι στις τέχνες και τονίζει ότι εκθέσεις ζωγραφικής ανάλογες αυτών που έχει διοργανώνει η Δημοτική Πινακοθήκη «Α. Τάσσος» δεν συναντώνται ούτε στην Αθήνα. Στο Κέντρο Τέχνης Καλαμάτας (στο κτίριο του Εικαστικού Εργαστηρίου στο παλιό Γυμνάσιο Παραλίας) παρουσιάζεται, μέχρι τα μέσα Μάη, μια μικρή αναδρομική έκθεσή της …

-Τι παρουσιάζετε στον επισκέπτη της έκθεσής σας, στο Κέντρο Τέχνης Καλαμάτας;

Με μια πρώτη ανάγνωση ο επισκέπτης βλέπει νυχτερινά τοπία, κάποια κτίσματα έρημα, κάποια μηχανήματα, στοιχεία της φύσης πάνω σε αυτά τα ελαφρώς ερημικά τοπία. Σε ένα δεύτερο επίπεδο ανάγνωσης θα δει μεταφυσικές αναζητήσεις σαν ένα ταξίδι στο χώρο του μετέπειτα, όπου αυτές οι μορφές έχουν μια τάση να εκταθούν προς τον ουρανό και προσηλώνουν το βλέμμα τους στον ουρανό.

 

-Ο ουρανός τι είναι για εσάς;

Είναι ο πρωταγωνιστής των έργων μου εδώ και χρόνια. Και είναι ένα θέμα που βγαίνει αβίαστα, δεν το έχω προσχεδιάσει.

 

-Τι έχει ο ουρανός και κάνει τις μορφές σας να θέλουν να εκταθούν;

Ο ουρανός στα έργα μου έχει μια πιο αναβαθμισμένη έννοια. Πάρα πολλοί καλλιτέχνες έχουν προσπαθήσει να τον προσεγγίσουν, σε όλες τις τέχνες. Ακόμη και στη φιλοσοφία, όπως και στη θεολογία, ο ουρανός είναι μια έννοια που έχει προεκτάσεις. Εννοούμε συνήθως το μεταφυσικό χώρο.

 

-Οι μορφές στα έργα σας δεν έχουν ρεαλιστική απεικόνιση, γιατί;

Γιατί με ενδιαφέρει να μην αποκωδικοποιούνται εντελώς αλλά να διατηρούν το μυστήριό τους έτσι ώστε ο θεατής να κάνει τις δικές του ερμηνείες.

 

-Γιατί αφήνετε τον θεατή να αναζητήσει μόνος του τι θέλετε να πείτε με τα έργα σας;

Πιστεύω ότι δεν έχει νόημα να υποδεικνύω με σαφήνεια στον θεατή αυτά που εγώ ως καλλιτέχνης θέλω να δει. Το νόημα είναι να μπει ο ίδιος στη διαδικασία του ψαξίματος, ώστε να δει κάτι σαν αυτό που έχω δει εγώ.

 

-Το θέμα της φύσης τι θέση έχει στα έργα σας;

Άλλες μορφές μου παραπέμπουν σε δέντρα, άλλες σε κτίσματα και άλλες σε κάτι ενδιάμεσο. Για μέμα όλες αυτές οι μορφές θα μπορούσαν να είναι ανθρώπινες, δηλαδή είναι ζωντανές έτσι κι αλλιώς. Οπότε δεν με ενδιαφέρει αν κάποιο στοιχείο μοιάζει με δέντρο ή με κτίσμα ή με ουράνιο σώμα, αρκεί να είναι ζωντανό.

 

-Η θεματολογία των έργων σας είναι σταθερή;

Στη ζωγραφική λειτουργώ με μία μέθοδο εκμαίευσης του εαυτού μου και τα θέματα αυτά ήρθαν μόνα τους, χωρίς να τα προσκαλέσω. Αλλά μέσα από αυτή τη θεματολογία με ενδιαφέρει πολύ και το ψάξιμο της εικαστικής πλευράς, δηλαδή το παιχνίδι με τα χρώματα, τα σχήματα, με τη μορφολογική αρτιότητα.

 

-Έχετε ασχοληθεί και με το βιβλίο;

Έχω κάνει εικονογράφηση παιδικών βιβλίων, έχω επιμεληθεί λογοτεχνικές σειρές –παιδικές, ποιητικές, λογοτεχνικές, δοκίμια. Έχω κάνει και καλλιτεχνική επιμέλεια ολόκληρων οίκων, ενώ έχω κάνει και κάποιες δικές μου εκδόσεις με τους οίκους αυτούς.

 

-Η εικονογράφηση παιδικών βιβλίων είναι δύσκολη; Γίνεται να προσεγγίσει ένας ενήλικας αυτό που σκέφτονται τα παιδιά;

Είναι πάρα πολύ ευχάριστο να φτιάχνω εικονογραφήσεις για παιδικά βιβλία, γιατί νομίζω ότι είναι κάτι που μου πάει. Επίσης, με γοητεύει η μεγάλη αθωότητα που έχουν τα παιδιά. Είναι συναρπαστικό να απευθύνεσαι σε μικρά παιδάκια.

 

-Διδάσκετε ζωγραφική στη Φάρις και σε μικρά παιδιά και σε ενήλικες. Πως νοιώθετε στο εργαστήριο όταν είστε με τα παιδιά;

Βγάζουν κάποια εικαστικά αποτελέσματα που πάρα πολλές φορές είναι εξαιρετικά και θα τα ζήλευε και ένας πολύ μεγάλος ζωγράφος. Το έχουν πει πολλοί ζωγράφοι, όπως και ο Πικάσο ότι «ογδόντα χρόνια ζωγραφίζω για να φτάσω να ζωγραφίζω σαν μικρό παιδί». Αυτό είναι μεγάλη αλήθεια γιατί τα παιδιά δεν είναι προσκολλημένα σε στερεότυπα που έχουμε εμείς οι μεγάλοι και έτσι βγαίνει η τέχνη πάρα πολύ πηγαία. Τα θαυμάζω κάθε φορά τα παιδιά.

 

-Και με τους ενήλικες;

Μου αρέσει πολύ η δουλειά και με τους ενήλικες. Το μάθημα που κάνω είναι σε ένα αρκετά υψηλό επίπεδο. Προσπαθώ να τους μάθω τα αρχικά μιας ακαδημαϊκής πορείας προς την επιστήμη των εικαστικών. Δεν με ενδιαφέρει να μαζέψω ένα κύκλο ενηλίκων και να ζωγραφίζουμε για να περνούν την ώρα τους. Θέλω να μάθουν πράγματα έτσι ώστε να κάνουν έργα μέσα από μια πορεία παιδείας, γιατί στις μέρες μας δεν υπάρχει πλέον η έννοια της τέχνης ναΐφ, όπως παλιότερα. Σήμερα υπάρχει πολύ πληροφορία και όλοι είμαστε πάρα πολύ πονηρεμένοι, δεν έχουμε, για παράδειγμα, την αθωότητα που είχε ο Θεόφιλος. Οπότε, εάν δεν έχει σπουδάσει κάποιος εικαστικά με πολύ κόπο και πολύ χρόνο, θα κάνει τέχνη ναΐφ με την κακή έννοια όμως.

 

-Και αυτή είναι η διαφορά του Εικαστικού Εργαστηρίου της Φάρις σε σχέση με άλλα εργαστήρια;

Στο Εικαστικό Εργαστήρι είναι όλοι οι διδάσκονται πτυχιούχοι και αυτό είναι μια πάρα πολύ μεγάλη διαφορά. Σε κάποια άλλα ερασιτεχνικά εργαστήρια δεν μπορούν να πάνε παρά πέρα τον σπουδαστή και το αποτέλεσμα μπορεί να είναι απογοητευτικό.

 

-Η Καλαμάτα είναι φιλόξενη πόλη για τις τέχνες; Για τη δραστηριότητα της Δημοτικής Πινακοθήκης «Α. Τάσσος» τι γνώμη έχετε;

Είναι πολύ φιλόξενη πόλη η Καλαμάτα απέναντι στις τέχνες. Είναι γνωστή πόλη για το Φεστιβάλ χορού, που το παρακολουθώ κάθε χρόνο, όπως επίσης και για τις εκδηλώσεις του Δημοτικού Ωδείου. Οι εκδηλώσεις της Δημοτικής Πινακοθήκης παρουσιάζουν πολύ ενδιαφέρον, για όλο το φιλότεχνο κοινό πιστεύω. Τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει πάρα πολύ ωραίες εκθέσεις. Έχουν γίνει συνεργασίες με την Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών, έχουν κατέβει συλλογές με έργα από διάφορες περιοχές της Ελλάδας, όπως του Νίκου-Γαβριήλ Πεντζίκη, έχουν γίνει εκθέσεις με διεθνή χαρακτήρα, με διεθνείς creators και με πολύ μεγάλα ονόματα, με βραβευμένους με όσκαρ όπως ο Βασίλης Φωτόπουλος. Γενικά οι εκθέσεις της Δημοτικής Πινακοθήκης αλλά και του ΚΤΚ (Κέντρο Τέχνης Καλαμάτας) παρουσιάζουν πάρα πολύ μεγάλο ενδιαφέρον, έχουν ποιότητα και πληθωρικότητα που δεν συναντάς ούτε σε εκθέσεις της πρωτεύουσας.

 

Η έκθεση της Έλλης Κελεμένδρη στο ΚΤΚ διαρκεί μέχρι τις 12 Μάη (πληροφορίες για τις ώρες λειτουργίας στο 27210 28864)