Παρασκευή, 12 Απριλίου 2019 08:57

Γιάννης Κότσιρας: «Ο Μάνος Ελευθερίου ήταν από τους πλέον ταπεινούς ανθρώπους»

Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(4 ψήφοι)

Τραγούδια  του Μάνου Ελευθερίου που έχουμε αγαπήσει, τραγούδια που μας συγκινούν, που μας ταξιδεύουν, που μας «παιδεύουν». Τραγούδια με στίχους που μας άφησε πολύτιμη πυξίδα να πορευόμαστε ο μεγάλος Συριανός ποιητής, στιχουργός και πεζογράφος. Αυτά τα τραγούδια, με τη φωνή του Γιάννη Κότσιρα, ντυμένα μουσικά μόνο από το πιάνο του Θοδωρή Οικονόμου, συνθέτουν το ιδιαίτερο αφιέρωμα-ρεσιτάλ με τίτλο «Ο υπέροχος κύριος Μάνος Ελευθερίου» που ξεκίνησε από την Κύπρο και συνεχίζει να ταξιδεύει στην Ελλάδα. Λίγο πριν κάνει στάση στο Μέγαρο Χορού Καλαμάτας, ο Γιάννης Κότσιρας, μας μίλησε για την παράσταση αλλά και για τον υπέροχο κύριο Μάνο, όπως τον γνώρισε και τον αγάπησε ο ίδιος.

Συνέντευξη στη Βένια Παπαδοπούλου

Το ιδιαίτερο ρεσιτάλ/ αφιέρωμα στον Μάνο Ελευθερίου που θα παρουσιάσετε και στην πόλη μας σε λίγες ημέρες, ήταν η  ευχάριστη είδηση που επιθυμούσαμε να ακούσουμε. Διάβασα,  μάλιστα, ότι η ιδέα ανήκε στον Θοδωρή Οικονόμου από τον  περασμένο Απρίλιο κι ότι ο ίδιος ο Μάνος Ελευθερίου είχε  ενημερωθεί τότε από εσάς. Ποιές ήταν οι σκέψεις του ιδίου  γι’  αυτήν την παράσταση; Είχατε  προλάβει, για παράδειγμα, να  συμφωνήσετε στα τραγούδια που ο ίδιος επιθυμούσε να  συμπεριληφθούν;

«Είναι έτσι ακριβώς, όπως τα λέτε. Κάποια μέρα, πριν από δύο χρόνια με πήρε ο Θοδωρής Οικονόμου τηλέφωνο και μου είπε πως έχει στο μυαλό του ένα αφιέρωμα στον Μάνο Ελευθερίου με την δική μου φωνή. Όπως καταλαβαίνετε, ήταν μια ιδιαίτερη πρόκληση και τιμή για μένα αυτό. Επικοινώνησα με τον Μάνο, του είπα τις σκέψεις μας και αποφασίσαμε να το κάνουμε πέρσι το καλοκαίρι. Για διάφορους, προσωπικής κυρίως φύσης, λόγους, δεν το καταφέραμε. Όμως η υπόσχεση είχε ήδη δοθεί κι έτσι φέτος το ξεκινήσαμε. Πρέπει να γνωρίζετε πως ο Ελευθερίου ήταν από τους πλέον ταπεινούς ανθρώπους. Οπότε η παρέμβασή του ήταν κυρίως σε επίπεδο τραγουδιών. Μας πρότεινε τραγούδια, του προτείναμε κι εμείς και απλά περιμέναμε, όταν πραγματοποιηθεί, να έρθει στην πρώτη μας παράσταση. Δυστυχώς δεν πρόλαβε».

  • Με ποιό κριτήριο έγινε τελικά η επιλογή των τραγουδιών του προγράμματος που θα ακούσουμε;

«Τα κριτήρια ήταν αρχικά το ποιά τραγούδια ήθελε ο ίδιος να παίξουμε, φυσικά το ποιά τραγούδια έχουμε ως αγαπημένα εγώ κι ο Οικονόμου και τέλος προσπαθήσαμε να καλύψουμε, όσο γίνεται, τις περισσότερες πλευρές από τα διάφορα είδη με τα οποία ασχολήθηκε. Από τα λυρικά και έντεχνα, μέχρι τα πιο λαϊκά του».

  • Στους στίχους του Μάνου Ελευθερίου κυριαρχούν οι συμβολισμοί κι όταν τους διαβάζουμε ή τους ακούμε έχουν έναν τρόπο να μας συγκινούν, ακόμη κι αν δεν καταλαβαίνουμε «τί θέλει να πει ο ποιητής». Υπάρχει κάποιο τραγούδι, οι στίχοι του οποίου σας έχουν σημαδέψει; Ποιό σας προκαλεί την μεγαλύτερη συγκίνηση την ώρα που το ερμηνεύετε;

«Είναι αρκετά αυτά καθώς, όπως σας είπα, η παράσταση αποτελείται από τα πιο αγαπημένα μας. Θα αναφερθώ όμως στο “Είσαι η Πρέβεζα και το Κιλκίς”, στην “Δίκοπη ζωή” αλλά και στο “Μη χτυπάς σε μια πόρτα κλειστή” και στο “Του κάτω κόσμου τα πουλιά”. Τα θεωρώ αριστουργηματικά και εξαιρετικά αγαπημένα. Ξέρετε, με τους ποιητές συμβαίνει αυτό το μαγικό. Είναι κάποιοι στίχοι που όταν τους πρωτοακούς σκέφτεσαι “τί να θέλει να πει τώρα” και μετά από λίγο καιρό η ίδια η ζωή έρχεται να στους ερμηνεύσει. Ο Μάνος είχε αυτή την μαγεία στα περισσότερα τραγούδια του».

  • Σφεντόνα, 2001.Καλείτε τον Μάνο Ελευθερίου να ακούσει το πρόγραμμά σας, καθώς περιλαμβάνει πολλά από τα δικά του τραγούδια. Αυτή ήταν η πρώτη προσωπική γνωριμία μαζί του; Οι συναντήσεις σας ήταν συχνές έκτοτε και μέχρι το 2016, οπότε και σας δίνει το «Με ποιά ψευδώνυμα;» στον δίσκο «Ψεύτης καιρός»;

«Με τον Ελευθερίου συναντηθήκαμε αρκετές φορές. Πάντα όταν έκανα παραστάσεις τον καλούσα. Είτε έλεγα αρκετά τραγούδια του είτε όχι. Του άρεσε να έρχεται στις παραστάσεις μου, γιατί, όπως έλεγε, με έβρισκε εντελώς ακομπλεξάριστο και απενοχοποιημένο, καθώς το λαϊκό τραγούδι πάντα είχε πρωταγωνιστικό ρόλο. Το πρώτο τραγούδι που μου έδωσε ήταν τον 2007 στο CD “Ταξίδια φιλιά”. Ήταν το ‘Κιθάρα στη βροχή” σε μουσική του Στέργιου Γαργάλα και μετά ήρθε το “Με ποιά ψευδώνυμα”, σε μουσική του Σταύρου Σιώλα. Όμως στην πορεία και ειδικά με τις συνεργασίες μου με τον Θάνο Μικρούτσικο, τον Λαυρέντη Μαχαιρίτσα και τελευταία τον Γιώργο Νταλάρα, οι συναντήσεις μας ήταν όλο και πιο συχνές».

  • Θα θέλατε να μοιραστείτε μαζί μας κάτι από αυτά που τον κάνουν «υπέροχο κύριο Μάνο», έτσι όπως τον ζήσατε;

«Αυτά που με έκαναν να τον αγαπήσω τόσο πολύ ήταν κατ’αρχήν η απίστευτη ταπεινότητά του. Ποτέ δεν θεώρησε πως ήταν κάτι σημαντικότερο από κάποιον άλλο. Γι’ αυτό και θα δείτε να στηρίζει τους νέους ανθρώπους και ειδικά τους νέους συνθέτες και στιχουργούς. Επίσης, είχε ένα πηγαίο χιούμορ ακόμη κι όταν είχε θέματα με την υγεία του. Αλλά αυτά που προσωπικά με “ερέθιζαν” πάντα και επεδίωκα να μιλάω μαζί του ήταν η βαθειά του αντιπάθεια στους δήθεν και στους υπερόπτες, κυρίως του λεγόμενου έντεχνου χώρου αλλά και η πολιτική του αναρχία. Και εξηγούμαι. Ο Ελευθερίου είχε σίγουρα κάποιες συμπάθειες σε πολιτικούς όμως δεν ήταν ποτέ με κανέναν και ήταν πάντα απέναντι σε όλους. Δεν είχε αυτό το, ενοχλητικό για μένα χαρακτηριστικό, είμαι με όλους και με όλα. “Τα έχωνε” δημοσίως, ανεξαρτήτως συμπαθειών και συμφερόντων».

  • Η παράστασή σας έκανε πανελλήνια πρεμιέρα τον Ιανουάριο στην Κύπρο. Ακολούθησαν παραστάσεις σε Μυτιλήνη, Πάτρα, Κρήτη(Ηράκλειο, Αγ. Νικόλαο), αν δεν κάνω λάθος, και τώρα Καλαμάτα. Γιατί πρεμιέρα στην Κύπρο και όχι στην Αθήνα ή τη  Σύρο λ.χ;

«Η αλήθεια είναι πως δεν υπάρχει κάποια στρατηγική πίσω από αυτό. Όμως αυτό που μπορώ με σιγουριά να σας πω είναι πως γενικά στην Κύπρο τολμούν πολύ πιο εύκολα να ανεβάσουν παραστάσεις ειδικού περιεχομένου όπως αυτή. Στην Ελλάδα, τα τελευταία χρόνια δεν ενδιαφέρονται και τόσο για παραστάσεις που ως στόχο δεν έχουν την εκτόνωση αλλά τον πολιτισμό. Και σαφώς δεν μιλάω για τον κόσμο, αλλά για τους ανθρώπους που διαχειρίζονται τους χώρους που επικοινωνείται ο Πολιτισμός. Και είμαι πολύ υπερήφανος, καθώς οι υπεύθυνοι πολιτισμού στην Καλαμάτα έκαναν πραγματικά ό,τι περνάει από το χέρι τους, προκειμένου να ανεβεί αυτή η παράσταση στην πόλη σας».

  • Πού αλλού θα ταξιδέψει αυτό το αφιέρωμα;

«Προς το παρόν δεν γνωρίζω ακόμη. Αυτό που ξέρω είναι πως υπάρχει μεγάλο ενδιαφέρον από το εξωτερικό και από κάποιες ακόμη πόλεις στην Ελλάδα. Όσο ανεβαίνει αυτή η παράσταση και η αλήθεια είναι πως, όπου έχουμε παίξει, η προσέλευση και οι κριτικές είναι συγκλονιστικές, τόσο μεγαλώνει και το ενδιαφέρον».

  • Τί εισπράττετε από τον κόσμο, από τις έως τώρα παραστάσεις που έχετε δώσει;

«Ο στόχος αυτής της παράστασης δεν ήταν ποτέ το μεγάλο κοινό. Δεν ήταν ποτέ στις σκέψεις μας να την ανεβάσουμε σε μαζικούς χώρους αλλά κυρίως σε χώρους, όπως θέατρα κινηματογράφους και γενικά όπου μπορεί ο κόσμος που θα έρθει να ενωθεί με το περιεχόμενο. Δεν επιδιώκουμε την ανάδειξη ούτε των φωνητικών μου δυνατοτήτων ούτε των δεξιοτεχνικών ικανοτήτων του Θοδωρή. Ο κύριος στόχος μας είναι να συστήσουμε στους θεατές το σύνολο της καλλιτεχνικής και ανθρώπινης προσωπικότητας του Μάνου Ελευθερίου. Με αυτά τα κριτήρια λοιπόν ο κόσμος φεύγει συγκινημένος και πιο πλούσιος όπως χαρακτηριστικά άκουσα από κάποιους. Δεν μπορώ να πω περισσότερα, καθώς οι κριτικές που έχουμε ακούσει είναι τόσο διθυραμβικές που αγγίζουν την υπερβολή. Σας αφήνω να ανακαλύψετε μόνοι σας τί είναι αυτό που συμβαίνει και να βγάλετε τα δικά σας συμπεράσματα».

  • Μιλήστε μας για τη συνεργασία σας με τον σπουδαίο συνθέτη και πιανίστα, Θοδωρή Οικονόμου και την σύμπραξή σας επί σκηνής. Υπάρχουν σκέψεις για ένα νέο project με τους δυο σας;

«Με το Θοδωρή γνωριζόμαστε χρόνια και έχουμε συναντηθεί αρκετές φορές σε διάφορες παραστάσεις κυρίως τέτοιου τύπου. Όμως για μένα είναι η πρώτη φορά που τολμώ κάτι τέτοιο και δεν θα μπορούσα να έχω καλύτερο συμπρωταγωνιστή. Είναι από τους πιο ευφάνταστους μουσικούς που έχω συνεργαστεί, με απόλυτη αγάπη και στους ερμηνευτές αλλά και στο έργο που καλείται να ερμηνεύσει. Δεν γνωρίζω να σας πω τί θα κάνουμε στο μέλλον. Σίγουρα, όμως, έχω την βαθιά επιθυμία ο τίτλος “Ο υπέροχος κύριος...” να συμπληρωθεί στο μέλλον και με άλλα ονόματα που αγαπώ πολύ».

 

Info:

Η παράσταση «Ο υπέροχος κύριος Μάνος Ελευθερίου», στο Μέγαρο Χορού Καλαμάτας, θα πραγματοποιηθεί την Τετάρτη, 17 Απριλίου 2019, ώρα 21:00.

Προπώληση: ticketservices.gr / Public / Δημοτικό Πνευματικό Κέντρο Καλαμάτας

Τιμές Εισιτηρίων: 15€ (προπώληση), 13€ (ανέργων, ΑμΕΑ), 18€ (ταμείο).

Η παραλαβή των εισιτηρίων ανέργων και ΑμΕΑ θα γίνεται μόνο από το Δημοτικό Πνευματικό Κέντρο Καλαμάτας.